Przedwczesny wytrysk: kryteria i leczenie

U większości mężczyzn nakłada się kilka mechanizmów: neurobiologiczny (różnice w przekaźnictwie serotoninowym i wrażliwości), psychologiczny (lęk przed niepowodzeniem, presja, wcześniejsze doświadczenia) oraz somatyczny (stan zapalny gruczołu krokowego, zaburzenia hormonalne, współistniejące zaburzenia erekcji).1

• Współistniejące zaburzenia erekcjiPośpiech wynikający z obawy przed utratą wzwodu sam skraca czas do wytrysku — i wtedy leczy się najpierw erekcję.1,2
• Lęk przed ocenąNasila pobudzenie współczulne i skraca czas.
• Nadwrażliwość żołędziJedna z rozważanych składowych, na której opiera się leczenie miejscowe.
• Zapalenie gruczołu krokowegoBywa przyczyną postaci nabytej i wymaga leczenia przyczynowego.
• Zaburzenia czynności tarczycyRozważane w diagnostyce postaci nabytej.
• Odstawienie substancjiZwłaszcza opioidów — kontekst wymagający osobnej oceny.

Kolejność ma znaczenie kliniczne. Przy współistnieniu zaburzeń erekcji i przedwczesnego wytrysku leczy się najpierw zaburzenia erekcji, bo u części mężczyzn samo to rozwiązuje drugi problem.2

Wskazanie obejmuje mężczyzn w wieku od 18 do 64 lat spełniających wszystkie kryteria: czas do wytrysku poniżej dwóch minut, wytrysk przy minimalnej stymulacji występujący uporczywie, wyraźny dystres osobisty, słabą kontrolę oraz objawy w większości kontaktów w ciągu ostatnich sześciu miesięcy.3

• Dawka początkowa 30 mgCharakterystyka produktu wprost zabrania rozpoczynania leczenia od dawki 60 mg.3
• Przyjmowana 1–3 godziny przed aktywnościąPopijana pełną szklanką wody.3
• Nie częściej niż raz na dobęLek nie jest przeznaczony do stosowania codziennego.3
• Ocena po pierwszych tygodniachCharakterystyka zaleca staranną ocenę korzyści i ryzyka po czterech tygodniach albo po co najmniej sześciu dawkach.4

Preparat złożony z lidokainy i prylokainy w aerozolu jest zarejestrowany w Unii Europejskiej w leczeniu wrodzonego przedwczesnego wytrysku u dorosłych mężczyzn. Stosuje się trzy dawki aerozolu na żołądź na pięć minut przed stosunkiem, a nadmiar preparatu należy zetrzeć.5,6

• Maksymalnie trzy dawki na dobęW odstępach co najmniej czterech godzin.5
• Zetrzeć nadmiar przed kontaktemOgranicza przeniesienie znieczulenia na partnerkę lub partnera.
• Uczulenie na amidowe leki znieczulającePrzeciwwskazanie dotyczy także partnerki lub partnera.5
• Zmniejszenie odczuwaniaOsłabienie doznań jest oczekiwanym efektem działania, nie działaniem niepożądanym.

To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne: preparaty opisywane jako „sprays opóźniający" sprzedawane poza aptekami nie są produktami leczniczymi i nie mają zarejestrowanego wskazania ani określonego składu ilościowego. Nie da się na ich podstawie przewidzieć ani skuteczności, ani działań niepożądanych.

Konsultacja kosztuje 59 zł i jest to opłata za pracę lekarza, a nie za dokument. Obejmuje ocenę zgłoszenia i decyzję, także wtedy, gdy decyzją jest odmowa wraz z pisemnym uzasadnieniem. Koszt leków jest osobny.

Nie podajemy cen konkretnych preparatów. Leki stosowane w tym wskazaniu są w praktyce pełnopłatne, a ceny różnią się między aptekami i wielkościami opakowań.

Nie ma liczby, którą dałoby się podać jako normę, i to jest uczciwa odpowiedź na to pytanie. Kryteria kliniczne posługują się progami czasowymi nie po to, żeby wyznaczyć wzorzec, tylko po to, żeby wyodrębnić grupę, w której leczenie ma sens. Poza tymi progami czas jest kwestią indywidualną i satysfakcji obojga partnerów, a nie normy medycznej.1

Warto to powiedzieć wprost, bo znaczna część zgłoszeń dotyczy mężczyzn, których czas mieści się w typowym zakresie, a problemem jest oczekiwanie zbudowane na materiałach pornograficznych albo na porównaniach zasłyszanych od znajomych. W klasyfikacji opisano to jako postać subiektywną: odczucie problemu przy prawidłowym czasie do wytrysku.1

Postępowanie jest wtedy inne. Nie zaczyna się od leku, tylko od rozmowy o oczekiwaniach — a wystawienie recepty osobie, która nie spełnia kryteriów rozpoznania, byłoby leczeniem problemu, którego nie ma.